Jak zbudować system franczyzowy?

Dodany przez dnia October 6, 2010

Czy Twój pomysł na biznes okazał się być przysłowiowym “strzałem w dziesiątkę” i szukasz sposobu na rozwój Twojej firmy? A może dopiero rozważasz ideę własnej działalności gospodarczej? Niezależnie od tego, w której z wyżej wskazanych sytuacji się znajdujesz, system franczyzowy może być rozwiązaniem stworzonym właśnie dla Ciebie. Ale… Jest jedno ale. Musi to być system prawidłowo opracowany.

Stworzenie optymalnego systemu nie jest łatwe z uwagi na wielość czynników rynkowych (konkurencja, marketing, uwarunkowania prawne i finansowe) i pozarynkowych (kwestie osobowości partnerów biznesowych itd.) wpływających na powodzenie przedsiębiorstwa, dlatego nieodzowna jest tutaj porada specjalisty, który dopasuje system franczyzowy do profilu przedsiębiorcy.

W tym opracowaniu skupimy się na elementach kluczowych dla franczyzy celem udzielenia odpowiedzi na pytanie: jak zbudować system franczyzowy?

Fundament czyli koncepcja przedsiębiorstwa

Zanim przystąpimy do poszukiwania franczyzobiorców musimy opracować sposób funkcjonowania przedsiębiorstwa. Musi on uwzględniać specyfikę franczyzy, a więc:

  • fakt, że franczyzobiorca jest samodzielnym przedsiębiorcą pracującym na własny rachunek, a zarazem działa według centralnie ustalonej formuły i może liczyć na wsparcie franczyzodawcy. Te czynniki powodują, że koncepcja funkcjonowania przedsiębiorstwa musi mieć zarówno walor dyscyplinujący jak i demokratyczny. Ten pierwszy zapewni utrzymanie wysokich standardów, ten drugi uwzględni głos franczyzodawcy, co może wpłynąć na rozwój firmy. Te aspekty będą realizowane przez określoną politykę sprawozdawczą i kontrolną firmy
  • fakt, że jednostki franczyzowe, które charakteryzują się odrębnością i dużą dozą samodzielności w ramach sieci, z perspektywy klienta stanowią jedną całość. Implikuje to konieczność stworzenia takiej formuły przedsiębiorstwa, która będzie szanowana przez obie strony umowy, a jednocześnie będzie stwarzała poczucie odpowiedzialności za nie tylko pojedynczą jednostkę, ale również za renomę marki. Dlatego tak ważny jest dobór franczyzobiorców, którzy będą na tyle zmotywowani, aby współtworzyć wysokie standardy, a zarazem nie tak gorliwi, aby zamienić się w konkurencję dla franczyzodawcy. Ponadto, należy pamiętać, ze koncepcja, która będzie powielana, nie może być skomplikowana, a franczyzodawca powinien zapewnić odpowiednie szkolenia dla biorców
  • charakter produktu/usługi. Kluczem do sukcesu będzie znalezienie złotego środka między masowym, sieciowym charakterem produktu/usługi, które powinny być proste, łatwe do skojarzenia z daną marką i powtarzalne, a zarazem innowacyjne, prestiżowe, dzięki czemu marka będzie nie tylko rozpoznawalna, ale też ceniona
  • przedmiot franczyzy, czyli ogół wzajemnych praw i obowiązków franczyzodawców i franczyzobiorców składających się na pakiet franczyzowy, zarazem stanowiących kwintesencję umowy franczyzowej
  • zakres terytorialny działania poszczególnych biorców franczyzy. Ten element formuły przedsiębiorstwa musi uwzględniać z jednej strony prawo biorcy do wyłączności działania na określonym terenie,a z drugiej strony nie może zakłócać zasad wolnej konkurencji

Kiedy już określimy sposób funkcjonowania naszej firmy, warto przekonać się jak będzie funkcjonował w danych realiach rynkowych i utworzyć kilka jednostek pilotażowych.

Pakiet franczyzowy czyli co oferujemy?

Jeżeli nasza koncepcja przedsiębiorstwa przyjęła się w realiach rynkowych, możemy przystąpić do opracowania pakietu franczyzowego, który stanowi ofertę dla biorców licencji. Jego standardowymi elementami są:

  • znak towarowy, który po rejestracji w Urzędzie Patentowym podlega ochronie prawnej i świadczy o renomie przedsiębiorstwa
  • know-how czyli przepis na sukces franczyzobiorcy, zawierający istotne wiadomości dotyczące działalności w ramach sieci. Od tych “biznesowych receptur” bardzo często zależy pozycja rynkowa danej marki, dlatego mają charakter poufny
  • podręcznik operacyjny, który powinien mieć określoną strukturę i charakteryzować się szczegółowością, która pozwoli na bezkonfliktową współpracę w ramach sieci, a jednocześnie zapewni bezpieczeństwo dla know-how dawcy franczyzy
  • usługi franczyzodawcy na rzecz franczyzobiorcy, które dzielą się na usługi wstępne i usługi bieżące, a dotyczą przede wszystkim kwestii marketingu, aspektów administracyjnych i finansowych działania jednostki franczyzowej
  • opłaty franczyzowe, które muszą być określone co do celu i wysokości. Opłaty te dzielą się na wstępne, bieżące i celowościowe (np. wspólny fundusz marketingowy) i powinny uwzględniać nie tylko zyski biorcy, ale również jego czas działania w ramach sieci, co zapewni mu większe możliwości na dostosowanie się do wymaganych standardów

Poszukiwania czas zacząć czyli jak znaleźć franczyzobiorców?

Kiedy już opracujemy naszą ofertę, czas zacząć poszukiwanie odpowiednich franczyzobiorców. Tutaj nieodzowna będzie reklama w środkach masowego przekazu,a także targi i wystawy poświęcone instytucji franchisingu.

Należy pamiętać, że znalezienie franczyzobiorców to połowa sukcesu. Konieczna jest również ich weryfikacja nie tylko pod kątem zasobności portfela, ale również cech osobowości i stosunku emocjonalnego do naszego pomysłu. Odpowiedni franczyzobiorca widzi w rozwijaniu naszej firmy szansę samorealizacji.

Umowa czyli rdzeń relacji franczyzowej

Umowa franczyzy nie jest regulowana przepisami prawa cywilnego, co sprawia, ze jest tzw. umową nienazwaną i strony umowy mają większą swobodę w regulacji stosunku prawnego. Należy pamiętać, że ta swoboda nie oznacza dowolności i umowa franczyzy musi być zgodna z prawem, zasadami współżycia społecznego i istotą franchisingu.

Nie jest możliwe sporządzenie uniwersalnej umowy franczyzy ze względu na różnorodność rozwiązań w ramach tej instytucji. Umowa taka musi posiadać elementy konstytutywne dla każdej umowy prawa cywilnego, a ponadto elementy wskazane w Kodeksie Etycznym Franczyzy jako niezbędne minimum warunków umowy franczyzowej.

Budowanie systemu franczyzowego wymaga nie tylko nakładów finansowych ale przede wszystkim talentu biznesowego, który pozwoli zapełnić niszę rynkową i zarazić innych pasją. Jest to wyzwanie dla ambitnych. Jednak, jak pokazują ostatnie statystyki, franczyza jest coraz częściej wybieranym sposobem na rozpoczęcie działalności jak i jej rozwój, a to ze względu na relatywnie niską wysokość koniecznych inwestycji, większe zaangażowanie franczyzobiorców niż pracowników najemnych w budowanie marki, a także stosunkowo niskie ryzyko porażki.

Autorzy:

Adw. Piotr Fojtik

Patrycja Krężelewska

O autorze

Komentarze



Napisz komentarz